Een weging van de New Apostolic Reformation – deel 1en 2en 3: wat is het?

bijbel gezond2door ds Roelof Ham           In dit eerste artikel leg ik uit waar de invloedrijke beweging van de New Apostolic Reformation (N.A.R.) voor staat en wat zij inhoudt. In de volgende twee artikelen zal ik de accenten en theologische uitgangspunten van de N.A.R. wegen op hun houdbaarheid en waarde in het licht van Gods Woord en de goede, heilzame Weg die daaraan wordt geboden. Eerst echter hier aandacht voor de beweging zelf.

 

Lastig te pakken
De N.A.R. is een invloedrijke beweging in evangelische en charismatische wereld van de VS. Zoals zovaak echter waaien de opvattingen van deze beweging met de tijd over de oceaan naar ons deel van de wereld en beïnvloeden ook bij ons evangelische en pinksterkerken. In Nederland kennen we de N.A.R.-beweging onder verschillende namen als de Nieuw Apostolische Beweging of het Kingdom Now denken. Het lastige hierbij is dat de N.A.R. geen afgebakende entiteit is. Zo is er geen kerkgenootschap aan verbonden en er zijn geen gemeentes die zichzelf als N.A.R. identificeren of dit op de gevel van hun kerkgebouwen hebben staan. Het is in die zin een ongrijpbare stroming die uitwerkt en doorwerkt, maar niet in een hokje geplaatst kan worden.
Toch is de invloed reëel. De opvattingen en accenten van dit denken werken door en hoewel niet strak omlijnd naar denominatie of kerk, zijn deze opvattingen duidelijk te herkennen. Onderzoekers weten dan ook feilloos een aantal kenmerken te geven die gelovigen en gemeenschappen die de gedachten van de N.A.R. aanhangen delen, net als een aantal gemeentes en predikers die daarbij horen.
 
Oorsprong
Het begint allemaal bij de persoon van C. Peter Wagner (1930-2016). Hij was een voorganger en daarnaast professor aan het Fuller Theological Seminary in California. In de jaren ‘70 & ‘80 begon hij te spreken over het herstel van de gave en bediening van eerst profeten en later apostelen. Deze bedieningen kwamen opnieuw in de Gemeente van Jezus op de wijze zoals ze ook in de tijd van het Nieuwe Testament hadden gefungeerd, zo stelde hij.De term die hierbij hoort is de zogenaamde ‘Third Wave’ of Derde Golf. Wagner geloofde dat de Eerste Golf de opwekking in de Asuza-street in Los Angeles was aan het begin van de twintigste eeuw waaruit de Pinksterbeweging is ontstaan. De Tweede Golf vond plaats in de jaren ‘60 van de vorige eeuw en de Derde Golf zou beginnen met het herstel van de vijfvoudige bediening. Deze vijfvoudige bediening spreekt van de vijf ambten of taken die we in het Nieuwe Testament en meer specifiek in Efeze 4 vers 11 vinden, waar staat: ‘En Hij is het die apostelen heeft aangesteld, en profeten, evangelieverkondigers, herders en leraren…’ Deze vijf keren door de kracht van Gods Geest terug in de Kerk met daarbij dus met name de nadruk op profeten en apostelen.Misschien vraagt u zich af of die bedieningen dan ooit weg waren geweest? We hebben immers altijd leraren, herders en evangelieverkondigers gehad, om maar eens wat te noemen. Dat is waar, maar waar de N.A.R. specifiek voor staat is een herstel van deze bediening met de autoriteit van het Nieuwe Testament en het gezag dat daarbij hoort. Laat ik dit verduidelijken met de gave van profetie. In veel charismatische en evangelische gemeenschappen worden er profetieën uitgesproken. Die zijn echter altijd beperkt qua strekking en omvang. Als iemand een profetie heeft dan wordt die aangehoord en aangenomen als deze betrouwbaar is, maar zij heeft niet per definitie gezag en autoriteit als het Woord van God over alle kerken en gelovigen. Het staat eenieder vrij om er iets mee te doen of niet, zowel gemeenschappen als individuen. Bovendien staat het Woord van God, de Bijbel, altijd nog hoger. Profeten binnen de N.A.R. hebben echter een zo grote autoriteit dat hun woord absoluut is. Als zij spreken, spreken zij profetieën rechtstreeks van God zelf en als het erop aankomt worden hun uitspraken in de praktijk meestal even hoog of zelfs hoger aangeslagen dan Gods woorden in de Bijbel. Ditzelfde geldt voor de bediening van apostel.
Dit is dus omdat er sprake is van het herstel van de bedieningen van de eerste apostelen in het Nieuwe Testament, die evenzo dit gezag hadden. De Derde Golf van werking van de Heilige Geest begint met het herstel van deze bedieningen én hun autoriteit.
 
Nadat C. Peter Wagner deze ideeën voor het eerst had verwoord, zijn ze met de tijd gaan doorwerken en hebben ze voet aan de grond gekregen in een paar belangrijke en bepalende gemeentes en sprekers. Hierdoor verspreidde het gedachtengoed zich immer verder. Sleutelfiguren en gemeentes die door onderzoekers op het gebied van de N.A.R. worden onderscheiden zijn de Bethel Kerk in Redding California en haar voorganger en apostel Bill Johnson, de al eerdergenoemde C. Peter Wagner, de gemeente IHOP (the International House of Prayer) in Kansas met haar voorganger en apostel Mike Bickle, Lou Ingoll, Randy Clark, Rick Jorner en vele anderen. Veel van dezen erkennen zelf niet dat ze tot de N.A.R. behoren. Bill Johnson beweert bijvoorbeeld dat hij er nog nooit van gehoord had tot 2018 toen iemand anders hem ernaar vroeg (klik hier voor bijvoorbeeld , maar of ze de naam dragen of niet, feitelijk hangen ze wel de gedachten en uitgangspunten van deze beweging aan. En omdat deze kerken en sprekers veel invloed hebben op de evangelische en charismatische wereld van het westen verspreidden de ideeën van de N.A.R. zich via hen en hun gemeenschappen.
 
Theologische uitgangspunten en kenmerken.
Herstel Nieuwtestamentische bedieningen – apostelen en profeten
Een van de belangrijkste kenmerken van de N.A.R. is dus de gedachte van het herstel van de bediening van profeten en apostelen in Nieuwtestamentische zin door de Heilige Geest. De apostelen en profeten hebben een aanstelling met de bijbehorende autoriteit die rechtstreeks van God is afgeleid. Zij leiden de gemeentes van God en krijgen daarvoor inzichten in visioenen, dromen en woorden. Deze nieuwe openbaringen moeten gedeeld en aangenomen worden door gelovigen, want wat zij zeggen is letterlijk het Woord van God. Neemt iemand dit niet aan dan is dat een teken van ongeloof en onbegrip, dan is dat de dezelfde ‘religieuze geest die in de farizeeën werkzaam was’ en in het ergste geval zelfs een uiting van demonie en duivelse tegenwerking.
 
Overwinningseschatologie
Een tweede kenmerk is hun geheel eigen, unieke visie op de laatste dingen. Hun eschatologie (letterlijk ‘de leer van de laatste dingen’) wordt wel omschreven als overwinningseschatologie of in het Engels ‘Victorious Eschatology’. Dit staat haaks op de meer traditionele opvatting die door een meerderheid van evangelische en charismatische christenen wordt aangehangen en geloofd. Deze traditionele visie leert dat de wereld eerst slechter, kwaadaardiger en goddelozer wordt voordat Christus terugkomt: de liefde verkilt, de tegenmacht openbaart zich omdat de weerhouder wordt weggenomen en er breekt een tijd van grote benauwdheid aan. Deze visie is gebaseerd op de vele Bijbelteksten die dit leren.De N.A.R. ziet dit echter anders. Zij geloven dat het de taak van de Kerk is om het Koninkrijk van God in de wereld te laten komen en te laten overwinnen. Dan pas komt Christus terug. Ook hierin spelen de apostelen en profeten een sleutelrol. Zij beroepen zich op Johannes 14: 12 waar Jezus het volgende zegt: ‘Waarachtig, ik verzeker jullie: wie op mij vertrouwt zal hetzelfde doen als ik, en zelfs meer dan dat, ik ga immers naar de Vader.’ Het accent ligt voor de aanhangers van de N.A.R. in dit vers op het ‘zelfs meer dan dat’. Men gelooft dat door de werking van de Geest en de bediening van de apostelen en profeten, men met het verstrijken van de tijd steeds grotere wonderen en tekenen zal doen. Zelfs nog groter dan die van Jezus en dat dit er uiteindelijk toe zal leiden dat de wereld zo onder de indruk komt dat het Koninkrijk van God zal doorbreken in een grote opwekking. Dán komt Christus en zal het einde daar zijn.
 
Dominion Theology
In dit verband moet ook gesproken worden over de zeven heuvels, bergen of sferen van de cultuur die gedomineerd moeten worden, ook wel ‘dominion theology’ genoemd. Het idee hierachter is dat er in de goddeloze wereld om ons heen zeven terreinen zijn waarop het Koninkrijk van God moet gaan domineren en overwinnen. Welke zeven sferen dit exact zijn verschilt een beetje per kerk, spreker en aanhanger. De meest voorkomende indelingen hebben in ieder geval een combinatie van deze: onderwijs, religie/spiritualiteit, familie/relaties, zaken/business/economie, regering/militair, kunst/entertainment en media. Als de Kerk van Jezus sterk genoeg is en de Geest voldoende kan werken (met een beroep op het eerdergenoemde Johannes 14: 12), kunnen we als gelovigen deze terreinen overnemen en ze fundamenteel veranderen. Zo kunnen we een Rijk creëren waarin Christus wordt verheerlijkt, waarna Hij kan terugkomen.
Sommige aanhangers van de N.A.R. gaan hierin zover dat ze geloven dat wij het duizendjarig rijk kunnen bewerkstelligen (post-millenialisten). Anderen geloven dat we een heel eind kunnen komen, maar dat Christus het laatste zetje geeft (pre-millenialisten). Het basisprincipe is echter bij beide hetzelfde: als wij overwinnen op deze terreinen en de victorie behalen, dan zal het einde komen. De eschatologie berust dus op een visie waarbij wij zelf de wereld tot een betere plek kunnen maken. In Nederlandse kerken vind je dit nieuwe gedachtengoed terug in de ideeën van Kingdom Now. Ook zij geloven in een heersen over sferen en een overwinningseschatologie die mensen zelf bewerken.
 
‘Bijbelvertaling’
Tot slot nog korte opmerking over The Passion ‘Bijbelvertaling’. Ik zet ‘vertaling’ hierbij bewust tussen aanhalingstekens, omdat dit feitelijk niet een echte vertaling is. Het is meer een parafrasering of hertaling, zoals dat ook wel wordt genoemd. The Passion is het resultaat van de inspanningen van een man: Brian Simmons. Dat is op zich al bijzonder, want gangbare Bijbelvertalingen (bijvoorbeeld van het Nederlands Bijbelgenootschap) worden gemaakt door hele cohorten geleerden, taalwetenschappers en theologen gezamenlijk. In dit geval is dat niet zo. Brian Simmons heeft alles in zijn eentje gedaan, hoewel hij beweert wel ruggespraak te hebben met anderen (maar dat niet onderbouwt). Hij is daarbij niet gespecialiseerd als wetenschapper, theoloog of taalwetenschapper in de Bijbelse talen. Hij baseert zich op een goddelijke openbaring. Hij zou in de hemel rechtstreeks van Jezus hebben gehoord dat hij dit moest gaan doen. The Passion is geschreven vanuit de overtuigingen van de N.A.R. en dat vind je terug in de gekozen bewoordingen. Waar nodig worden teksten aangepast of uitgebreid. De Psalmen bijvoorbeeld zijn in The Passion veel langer dan in de grondteksten of bij andere vertalingen, simpelweg omdat er letterlijk meer tekst is door toevoeging van Brian Simmons.
The Passion is populair en wordt gebruikt in verschillende Engelstalige Pinksterkerken en evangelische gemeenschappen. Bij nader onderzoek blijkt echter dat The Passion niet tot de betrouwbare Bijbelvertalingen kan worden gerekend. Het is een subtiele, maar desalniettemin niet goed te keuren verdraaiing van de tekst die God ons in het Hebreeuws en Grieks heeft gegeven.
 
In twee volgende artikelen zal ik de bovenbeschreven kenmerken wegen. Dan zullen we zien hoe de N.A.R. zich verhoudt tot de gezonde en voedzame leer die de Bijbel ons voorhoudt.
 
Roelof Ham

Deel 2 van deze serie verschijnt volgende week donderdag 29 juli!
Niets uit dit artikel mag worden zonder uitdrukkelijke toestemming van de stichting en de auteur/vertaler worden overgenomen, gekopieerd of gebruikt worden. Uiteraard mag volgens de gangbare regels van bronvermelding er wel naar verwezen worden in andere publicaties. Neem bij twijfel eerst contact met ons op via het contactformulier. 

Deel 2: teveel vertrouwen in de mens. 

De status van apostelen (en profeten)
Zoals ik in het eerste artikel over de New Apostolic Reformation (N.A.R.) heb uitgelegd , is het herstel van de bedieningen van apostelen en profeten een van belangrijkste elementen van het gedachtengoed. Het gaat daarbij om een herstel van de Nieuwtestamentische bedieningen van profetie en apostelschap. Deze gaat veel verder dan hoe daar in veel andere evangelische en charismatische gemeenschappen mee om wordt en werd gegaan. Om dit helder en duidelijk te wegen, moeten we eerst terug naar het Nieuwe Testament.
 
De apostelen van het Nieuwe Testament hadden groot gezag, zeker de twaalf die door Jezus zelf waren uitgekozen en waar Mattias na de afval en dood van Judas aan toe was gevoegd. Hun gezag rustte op de Heer die hen had verkozen en op het feit dat ze ooggetuigen waren geweest van Christus in zijn leven, sterven én opstanding. Dit was de kern waaraan ze hun positie dankten: de Heer had hen verkoren en zij waren de ooggetuigen van wat was gebeurd. Voor Paulus, die zichzelf de minste van de apostelen noemt, vindt die uitverkiezende ontmoeting plaats op weg naar Damascus. Daar ontmoet Jezus zijn Heer, die hij op dat moment nog vervolgt. De tekst van Handelingen 9 is in dit verband veelzeggend: Paulus ziet als enige de opgestane Christus, zijn metgezellen horen alleen een stem.
 
Het woord apostel komt van het Griekse apostolos, wat ‘gezondene namens…’ betekent. De door Jezus gekozen discipelen en Paulus waren daarbij de apostelen van Christus omdat ze de directe gezondenen van Christus zelf waren. Zij ‘bewezen’ dit door de tekenen en wonderen die ze deden. De Heilige Geest zette op deze manier een goddelijk uitroepteken achter hun positie en bediening. Zij hadden de autoriteit van Christus in hun spreken.
De Bijbel spreekt naast deze groep apostelen nog over anderen. Adronikus en Junia bijvoorbeeld worden in Romeinen 16 letterlijk eveneens apostelen genoemd. Deze apostelen zijn dus ook gezondenen, maar dan door en namens de Kerk. Zij vertegenwoordigen de Gemeente, soms concreet een plaatselijke gemeente. Dat maakt hun positie iets anders dan die van de twaalf en Paulus en hun status daardoor waarschijnlijk ook.
 
De apostelen van de N.A.R. nu meten zich de status aan van de twaalf en Paulus. Apostel word je daarbij als personen met diezelfde positie in een gemeenschap dat ook in jou zien. Je krijgt dan van hen een bediening die volledig in lijn staat met het apostelschap van de twaalf en Paulus in het Nieuwe Testament. Deze apostelen meten zichzelf daarmee dus een hele grote broek aan. Dit blijkt ook in de praktijk, want wat apostelen zeggen heeft de status van het Woord van God zelf. Dat is een groot probleem in de N.A.R., want daarmee wordt er dus een bron van goddelijke openbaring gecreëerd naast de Bijbel.
 
In de praktijk betekent dit dat de profetieën en uitspraken van apostelen (maar ook van profeten) directief en leidend zijn. Hun openbaringen moeten daarom door de gemeentes worden overgenomen. Zie jij dit niet of zie je het niet zo dan is er iets mis bij jou. Dan werkt in jou ‘de geest van religie’ (wat neerkomt op de valse en schijnheilige geest van uiterlijke religiositeit zoals we die bij de farizeeën zagen) of ‘de geest van Izebel’ met een verwijzing naar de Oudtestamentische verhalen van Elia en zijn tegenstandster koningin Izebel. In het ergste geval heb je ‘een geest van demonie’ omdat je God en zijn profeten en apostelen afwijst.
Zo krijgen de boodschappen van de apostelen en profeten dus een absoluut karakter. Het probleem is daarbij dat wordt vergeten dat niemand perfect en onfeilbaar is, ook deze apostelen en profeten niet. Een voorbeeld? In de verkiezingsstrijd tussen Donald Trump en Joe Biden in 2020, profeteerden een aantal  van deze apostelen en profeten (Jeremiah Johnson, Kris Valloton en vele anderen) dat Donald Trump bij deze verkiezing herkozen zou worden. De geschiedenis leert dat dit niet zo gegaan is.

Daarmee wordt hun bewering dat men met absoluut gezag van God spreekt, onderuitgehaald. Het is feitelijk gebleken dat hun profetieën vals zijn en de Bijbel is daar heel duidelijk over: in zo’n geval schrijf je jezelf af en mag je nog blij zijn als je het er levend vanaf brengt. Deutronomium 18 bijvoorbeeld zegt dit over profeten en hun profetieën: ‘Ik zal in hun midden profeten doen opstaan zoals jij (Mozes). Ik zal hun mijn woorden ingeven en zij zullen het volk alles overbrengen wat ik hun opdraag. Wie niet wil luisteren naar de woorden die zij in mijn naam spreken, zal ik ter verantwoording roepen. Maar als een profeet de euvele moed heeft om in mijn naam iets te zeggen dat ik hem niet heb opgedragen, dan moet hij ter dood gebracht worden.’ Misschien vraagt u zich af: is er een manier om te bepalen of een profetie al dan niet van de Heer komt? Die is er inderdaad: als een profeet zegt te spreken in de naam van de Heer, maar zijn woorden komen niet uit en er gebeurt niets, dan is dat geen profetie van de Heer geweest. Heb geen ontzag voor een profeet die zich dat aanmatigt.’En dit is niet de enige tekst in de Bijbel hierover. Profeten spreken namens de Heer en omdat de Heer zijn reputatie heel serieus neemt worden foutieve en onjuiste profetieën niet licht opgenomen.

Ook hierin blijkt eens te meer dat wanneer wij beperkte mensen op een voetstuk plaatsen in een gemeente als dé profeten en dé apostelen, dit een recept is voor fouten, misinterpretaties en verkeerde keuzes. In de Gemeente van Jezus heeft maar een iemand absolute autoriteit en dat is Christus zelf.
 
Het ontbreken van een toetssteen
Dit brengt ons als vanzelf bij het tweede punt waar de schoen wringt: het ontbreken van een absolute toetssteen. Niet alleen personen, maar ook de menselijke ervaringen wordt tot maat van de dingen verheven in kerken en gemeenschappen die de uitgangspunten van de N.A.R. huldigen en in de praktijk brengen. Ervaringen zijn minimaal net zo belangrijk als het Woord van God wat wordt geopenbaard in de Bijbel en door de profeten en apostelen. Echter, zoals ik hiervoor ook al schreef, de mens is niet perfect. Wij zijn weliswaar gered en verlost in en door Jezus, maar blijven onvolmaakt en - totdat Hij ons bij zijn komst definitief verlost - zondig. De duivel zal daarom altijd proberen ingang te krijgen in onze levens en dat ook soms vinden. In die beperktheid ons gevoel en onze ervaring leidend maken voor wat goed is en van God, is gevaarlijk. Hoe oprecht we ook willen zijn. Niemand is altijd sterk genoeg. Zelfs de meest oprechte intenties kunnen fout zijn, want oprechtheid kan geen maatstaf zijn voor waarheid. Ook de nazi’s bijvoorbeeld waren oprecht overtuigd van hun gelijk, maar hadden dat niet. We moeten constant beseffen dat we enkel leven uit genade.
De mens in zichzelf kan daarom nooit de maatstaf of de toetssteen zijn voor wat waar en goed is, laat staan voor wat van God is of niet. Helaas is dit in de N.A.R. wel het geval. Men ziet zichzelf als risicozoekers om zo God en zijn Geest de volle ruimte te geven om te werken. Men gaat het avontuur aan en daarbij geldt in de praktijk: is het goed, voelt het goed, werkt het goed uit, dan is het van God. Dat is de strekking van de argumentatie van gemeenschappen die door deze stroming zijn gevormd. Kijk voor zelfonderzoek maar eens op de website over Bethel Redding www.bethel.com/about. In de daar geplaatste filmpjes gaat het steeds weer over hoe de mensen zelf en vooral hun leiders en apostelen/profeten de maat der dingen zijn.
 
Dat is triest, omdat God ons een andere maatstaf heeft gegeven: zijn Woord, de Bijbel. Daarin is Gods wil geopenbaard. Daarin vinden we alles wat ten leven mag leiden, te beginnen bij het heerlijk evangelie van Jezus Christus zelf. 2 Tim. 3 zegt het heel duidelijk: ‘Elke schrifttekst is door God geïnspireerd en kan gebruikt worden om onderricht te geven, om dwalingen en fouten te weerleggen, en om op te voeden tot een deugdzaam leven, zodat een dienaar van God voor zijn taak berekend is en voor elk goed doel volledig is toegerust.’
Deze tekst is zo klaar als een klontje: we hebben geen andere toetssteen nodig dan dit. Als we Gods Woord centraal stellen en tot maatstaf maken voor ons leven, dan zijn we ‘voor elk goed doel volledig toegerust.’
Dit ontbreekt echter in veel N.A.R. geïnspireerde gemeenschappen. Soms is het er in theorie nog wel (in een geloofsbelijdenis bijvoorbeeld), maar in de praktijk ligt het primaat bij de leiders, bij de apostelen en profeten, en bij de ervaringen en gevoelens van mensen. Een uitspraak van Bill Johnson, de apostel van Bethel Redding, spreekt wat dat betreft boekdelen. Op een opmerking van een interviewers over de positie van de Bijbel zegt hij: ‘The (Biblical) listst don’t contain God, they reveal God. They don’t limit what God can do.’ Nederlands: ‘De Bijbelse lijsten beslaan God niet, zij openbaren God. Ze zijn geen begrenzer op wat God kan doen.’ Dit is onjuist. De Bijbel is de maatstaf voor ons als gemeentes en gelovigen die twee duizend jaar na de opstanding van Jezus nog steeds Hem willen volgen, juist omdat het Gods eigen woorden zijn.Het is daarom verdrietig om te zien hoe deze beperkte en gemankeerde zienswijze in de praktijk van veel van deze gemeenschappen leidt tot allerlei vage, vreemde en ronduit bizarre praktijken en vormen. Dit doet het getuigenis van Christus geen goed. Sterker nog, gaan we deze weg dan leidt dit altijd tot steeds meer ontsporingen. Helaas zullen we dat in het volgende en laatste artikel zien.

deel 3 bizarre praktijken en een onbijbelse eschatologie.

Sommige zaken heeft God voor ons verborgen gehouden. Daar is geen woord over te vinden in de Bijbel. Hooguit indirect kunnen we iets afleiden uit een passage of hoofdstuk in Gods Woord. God heeft dat om wat voor reden dan ook voor ons afgesloten.Dit geldt gelukkig niet voor het einde der tijden en de dingen die daarbij horen. In de theologie wordt dit de eschatologie genoemd: de leer van de laatste dingen. De Bijbel schrijft uitvoerig over deze laatste dingen. Niet dat we daarmee alles totaal kunnen doorgronden, want veel is in beeldende en abstracte profetische formuleringen geschreven, maar de belangrijkste lijn in Gods plan met het einde van de tijden is duidelijk: alles gaat naar een moment toe in de tijd waarop God zal overwinnen en zijn Rijk definitief zal vestigen. Het kwaad zal verslagen worden, de goddeloze zal zijn straf en oordeel te beurt vallen en de kinderen van God zullen voor eeuwig bij en met God zijn. Jezus is de Verlosser die dit gaat bewerken en wij zullen daar onderdeel van uitmaken. Eerst echter zal de wereld steeds verder afdwalen. Er zal steeds meer opstandigheid, goddeloosheid en liefdeloosheid zijn, de duivel zal de macht grijpen op aarde via de Antichrist en Gods oordelen zullen over de wereld komen. Daarna komt het einde.

 
Opvallend is dat dit door aanhangers van het gedachtengoed van de N.A.R. wordt ontkend. Zij menen, vanuit hun verlangen naar opwekking en vanuit een misverstaan van Johannes 14: 12, dat wij het einde zelf zullen bewerken. Ik heb in het eerste artikel in deze serie uitvoerig beschreven dat geloofd wordt dat vooral profeten en apostelen steeds grotere wonderen zullen doen en dat er dan een opwekking zal plaatsvinden in de wereld die zijn weerga niet kent. Deze opwekking leidt tot de komst van het Koninkrijk en de terugkeer van Jezus. Het gedachtengoed van de N.A.R. laat de komst van de Dag van de Heer daarmee dus niet afhangen van Jezus en de Vader, maar legt de verantwoordelijkheid daarvoor bij mensen: de gelovigen moeten ervoor zorgen dat Jezus terugkomt door een opwekking te bewerken met wonderen en tekenen, onder leiding van de Heilige Geest en zijn apostelen en profeten.
Dit is in tegenspraak met de Bijbel. Gods Woord laat duidelijk zien dat Christus het einde zal brengen. 1 Korinthe 15 zegt: ‘Zoals door Adam allen sterven, zo zullen wij door Christus allen levend worden gemaakt. Maar ieder op de voor hem bepaalde tijd: Christus als eerste en daarna, wanneer Hij komt, zij die hem toebehoren. En dan komt het eind en draagt Hij het koningschap over aan God, de Vader, nadat Hij alle heerschappij en kracht vernietigd heeft.’ Hij, onze Here Jezus, zal dit doen, niet wij als zijn volgelingen en kinderen op aarde.
Openbaring 5 zegt hier met een hemels perspectief: ‘Wie komt toe de zegels te verbreken en de boekrol te openen?’ Maar er was niemand in de hemel of op aarde of ander de aarde die de boekrol kon openen en inzien. Het deed me veel verdriet dat blijkbaar niemand het verdiende om de boekrol te openen en hem in te zien. Toen zei een van de oudsten tegen mij: ‘Wees niet verdrietig. Want de leeuw uit de stam van Juda, de telg van David, heeft de overwinning behaald en daarom mag Hij de boekrol met de zeven zegels openen.’ Het boek met de zeven zegels waarin het einde van de dingen wordt beschreven, kan alleen door Christus de Overwinnaar worden geopend. Niet door een mens. Nee, zelfs niet door een hemels wezen. Enkel Hij, de Leeuw van Juda!
Het is daarom een verdraaiing van de Bijbelse waarheden om de verantwoordelijkheid en uitvoering van de bewerking van het laatste bij Gods kinderen te leggen. Wij kunnen dat niet. Alleen Jezus kan dit op de daarvoor door God gestelde tijd. Nergens in het Nieuwe Testament wordt ons de opdracht gegeven om het einde en de definitieve vestiging van het Koninkrijk van God op aarde te bewerkstelligen. O, wij hebben genoeg te doen gekregen. We hebben de grote Opdracht om mensen voor Christus te winnen, we krijgen de oproep staande te blijven in moeite en te volharden in vervolging, we mogen gemeenschappen van geloof vormen, het goede doen voor je naaste en de wereld, al biddend en groeien door training in kennis van God en zijn Woord tot heiligheid. Nooit worden we echter opgeroepen om Gods einde te bespoedigen of te bewerken. Dat is voorbehouden aan de Vader en wordt bereikt door de Zoon.
 
Ergens is het verlangen om zelf het einde te bewerken en Gods Koninkrijk te vestigen een uiting van het moderne denken en de tijdgeest van onze eeuw. Wij willen van de wereld immers ook een betere plek maken door actie te ondernemen. Klimaatmarsen, Black Live Matter en wat niet meer zij staan hiervoor symbool. Wil je een betere wereld? Dan begint dat bij jezelf!
 
Dat terwijl de Bijbel leert dat het einde van deze aardse wereld niet een utopie is, maar een distopie. Het einde van deze werkelijkheid zal het resultaat zijn van een steeds kwaadaardigere en chaotischere wereld. Voordat Jezus terugkomt gaat de wereld meer en meer kapot aan de gevolgen van zonde en kwaad. De mensheid zal meer en meer verliezen van wat het heeft verworven naarmate het einde dichterbij komt. Jezus zelf spreekt hier uitvoerig over in Matteüs 24 en Lukas 21, in zijn onderwijs dat bekend is komen te staan als ‘de rede van de laatste dingen.’
Het begint met valse religiositeit en christendom. Vals omdat het niet meer gaat om de ware Messias en de verlossing die Hij heeft gebracht, maar om allerlei andere messiassen die worden opgevoerd. Personen die zich als de verlosser aanbieden, leringen die redding beloven maar welke niet gebaseerd zijn op het evangelie van Jezus, dat soort zaken. Denk bijvoorbeeld aan positief denken, aan God als de grote Therapeut die al je problemen oplost, aan de belofte van rijkdom en welvaart als ons geloof maar groot genoeg is en ga zo maar door. Er zijn vele valse christussen en vele misleidingen die verlossing beloven en in onze tijd lijkt dit zich steeds meer, steeds verder en steeds makkelijker te verspreiden over de wereld door sociale media en de digitale wereld. Dit is een teken van het einde. Het is tendens die zal doorzetten en die sterker zal worden. Met een hernieuwde ontdekking van het evangelie van Jezus, met een wereldwijde opleving en opwekking rondom het kruis (wat de N.A.R. beweert) heeft het niets van doen. Jezus waarschuwt ons voor het tegenovergestelde!
Daarnaast leert Jezus over rampen en oorlogen die zullen toenemen. Als ik dit opschrijf is het zomer 2021 en komen de berichten over natuurrampen als gevolg van klimaatverandering als een golf over ons heen spoelen. Bosbranden op verschillende plekken in de wereld, overstromingen door overvloedige regenval, droogte, extreme hitte en ga zo maar door. Het wordt elk jaar erger en intenser. Wetenschappers, politici en NGO’s menen dat dit zal leiden tot meer en meer onrust in de wereld onder naties en volken. Oorlogen zullen volgen in het kielzog van deze rampen en gigantische vluchtelingenstromingen liggen in het verschiet met alle gevolgen van dien.
Jezus beschrijft deze toenemende rampspoed dus al in zijn rede en Hij besluit dan met de woorden: ‘Dit is slechts het begin van de weeën.’ Dit impliceert opnieuw dat het niet beter wordt, maar slechter. Het komt aldus totaal niet overeen met de visie van de N.A.R. Er komt geen opwekking, wij brengen niet het vrederijk van Gods Koninkrijk en vestigen geen utopie waarin iedereen God volgt in zegen. Het wordt naarmate het einde komt slechter met de wereld. Jezus leert niet dat wij uiteindelijk zullen triomferen en dat Hij dan zal verschijnen. Als het gaat over ons gelovigen dan spreekt Jezus over vervolging en over gehaat worden door alle volken omwille van zijn naam in zijn leringen. Matteüs 24: 13 is veelzeggend: ‘Maar wie standhoudt tot het einde, zal worden gered.’ Niet wie overwint, tekenen en wonderen doet en opwekkingen veroorzaakt, maar wie standhoudt.
 
En dit alles is slechts een bloemlezing. Ik zou er nog veel meer over kunnen zeggen. Het punt is echter wel duidelijk: voordat Jezus terugkomt wordt het niet beter. Er komt geen geestelijke opwekking van heb ik jou daar en wij bewerken niet dat het duizendjarig vrederijk zal komen. Van een overwinnende eschatologie (victorious eschatology zoals dat wordt genoemd in de N.A.R. – zie deel 1) waarin wij de wereld overwinnen in de zeven terreinen en bergen van de cultuur en samenleving, is geen sprake. Hier ontspoort de N.A.R. in zijn theologie. In Nederland is de Kingdom Now beweging een goed voorbeeld hiervan.
 
Bizarre praktijken
Tot slot nog enkele woorden over de excessen die voortkomen uit een radicaal denken vanuit de menselijke ervaring en het daarbij niet hanteren van de objectieve maatstaf en toetssteen van Gods Woord, de Bijbel. Zoals ik al eerder schreef in deel 2 leidt het ontbreken hiervan tot bizarre praktijken. Hier wil ik er een paar van noemen.
 
Fire tunnels.
Al deze opvattingen, al de theologie die ik in de voorgaande twee artikelen besproken heb, geeft aanleiding tot ontsporing in allerlei ronduit bizarre en extreme uitingen. Een voorbeeld hiervan is het ritueel van de ‘Fire Tunnel.’ Deze ‘Fire tunnel’ wordt gezien als een uiting van het werken van de Geest van God. Een ‘Fire tunnel’ is een haag van gelovigen die tegenover elkaar staan (de tunnel). Het idee is dan dat wanneer je als gelovige door de tunnel loopt je met de vervulling van de geest zult worden overspoeld (het vuur of ‘fire’). Wat echter gebeurt is massa-hysterie van hele groepen mensen die totaal de controle kwijt zijn en schokkend, schuddend, lachend op de vloer vallen en soms zelfs groepsgewijs weerloos op de grond op bizarre wijze liggen te lachen of te schokken en te schreeuwen terwijl er overal om hen heen chaos is. Tik maar eens op YouTube bijvoorbeeld de zoekwoorden 'fire tunnel' in om schokkende voorbeelden hiervan te zien.Dit soort uitingen heeft niets te maken met de werking van de Heilige Geest van God zoals we die in de Bijbel tegenkomen, noch met de leringen die we daar vinden over de Geest. De Geest van God is een Geest van rust en orde, niet van chaos leren we al in de Korinthe-brieven. In Galaten 5 lezen over de vruchten van de Geest dit: ‘Maar de vrucht van de Geest is liefde, vreugd en vrede, geduld, vriendelijkheid en goedheid, geloof, zachtmoedigheid en zelfbeheersing.’ Het zijn slechts twee teksten. Het is opnieuw niet de bedoeling om hier een uitvoerige en complete theologie te geven van de Heilige Geest en zijn werk. Ik geef enkel aan hoe de Bijbel ons dingen meegeeft en onderwijst en hoe dit haaks staat op excessen als hier beschreven. Als de wijsheid van Gods Woord niet de toetssteen is, gebeurt dit vanzelf en dat is niet goed. Op z’n minst moeten aanhangers van de N.A.R. zich verantwoorden in dit Bijbelse licht. Het geeft geen pas om enkel te zeggen: als het voelt als God en als het mij zegent, als het met een oprecht hart gebeurt, is het oké. Dan is het van God. Deze maatstaf is te mager.
 
Grave soaking of grave sucking.
Een ander extreem voorbeeld van de gevolgen van het N.A.R. denken vinden we in de praktijk van ‘grave soaking’ ook wel ‘grave sucking’ genoemd. Hierbij gaan gelovigen liggen op een graf van een beroemd overleden gelovige (het kan ook het knuffelen van een grafsteen zijn) om zijn of haar geestelijke gaven op te zuigen of op te nemen. Men doet dit vanuit de veronderstelling dat die gaven met hen zijn achtergebleven op de plek waar zij liggen. Deze gedachte is afkomstig van apostelen, in dit geval met name Bill Johnson, die dit zo hebben gezegd en geschreven (zie bijvoorbeeld het boek 'The Physics of Heaven') en zoals we hebben geleerd, wat apostelen zeggen is waar en van God. Bill Johnson zegt achteraf als hem daarnaar wordt gevraagd (zie hier) dat hij dit nooit zo bedoeld heeft. Hij zou hebben bedoeld dat we onze voorgangers moeten eren en gedenken, maar hij neemt desondanks geen afstand van de praktijken zelf. Immers als het goed voelt, dan is het goed. De mens is zelf de maatstaf. Dat is jammer, zeker als je beseft dat zelfs zijn eigen vrouw aan grave soaking doet (er zijn foto’s vrij op het internet te vinden hiervan). Als hij dit echt niet zo gewild heeft, dan kan hij met zijn autoriteit hier zo een einde aan maken en er afstand van nemen. Dat gebeurt echter niet.Deze extremiteit, waarvoor er Bijbels geen enkel bewijs of onderbouwing is te geven, is een uitwas en gevolg van de theologie en opvattingen van de N.A.R. Dit is waartoe het kan leiden als mensen verder willen gaan dan de Bijbel en zichzelf tot maatstaf, toetssteen en autoriteit maken. Daarmee kan er geen andere conclusie getrokken worden dan dat deze beweging en haar denken daarom moet worden afgewezen. Het is theologisch ondeugdelijk, gaat voorbij aan de Bijbel als het Woord van God, maakt van de mens en de menselijke ervaring de maatstaf voor alles en stelt naast wat God ons geeft in zijn Woord de uitspraken van apostelen en profeten op gelijke hoogte qua autoriteit. Dit leidt onherroepelijk tot excessen – zoals ik hiervoor heb laten zien – en tot onbijbels denken over bijvoorbeeld iets als de eschatologie.
 
 

Roelof Ham

roelof ham klein



Niets uit dit artikel mag worden zonder uitdrukkelijke toestemming van de stichting en de auteur/vertaler worden overgenomen, gekopieerd of gebruikt worden. Uiteraard mag volgens de gangbare regels van bronvermelding er wel naar verwezen worden in andere publicaties. Neem bij twijfel eerst contact met ons op via het contactformulier. www.stichtingpromise@com

 

Categorie: Schriftkritiek